Regelgeving glasbewassing: welke regels gelden er en wat vragen ze van uw pand?

U vraagt bij drie partijen een prijs op voor het reinigen van de ramen. De eerste komt met een hoogwerker en twee dagen werk. De tweede wil met een telescopische wassteel vanaf de grond werken en heeft vier dagdelen nodig. De derde zegt dat de bovenste laag alleen van binnenuit kan. Dat verschil is zelden een kwestie van smaak of marge. Het komt bijna altijd voort uit de regelgeving voor glasbewassing, en uit wat uw gebouw wel en niet toelaat.

Luna Schoonmaakservice is een schoonmaakbedrijf uit Den Haag dat sinds 2000 werkt voor zakelijke opdrachtgevers in heel Zuid-Holland, met glasbewassing als een van de vaste diensten. Opdrachtgevers weten meestal dát er regels zijn, maar zelden welke keuzes die voor hun eigen pand afdwingen. Dit artikel zet ze op een rij vanuit uw kant van de tafel: wat mag een glazenwasser, wat hoort bij het gebouw, en wat betekent dat voor uw offerte?

Welke regelgeving geldt er voor glasbewassing?

Voor glasbewassing gelden drie regelkaders naast elkaar. De Arbeidsomstandighedenwet en het Arbobesluit stellen de wettelijke ondergrens, de Arbocatalogus van de schoonmaak- en glazenwassersbranche vult in hoe die ondergrens er in dit vak concreet uitziet, en het Besluit bouwwerken leefomgeving gaat over uw gebouw zelf. Het eerste kader is een wet, het tweede is de uitwerking waarop de Nederlandse Arbeidsinspectie toetst, en het derde is bouwregelgeving.

De bekendste ondergrens uit het Arbobesluit is artikel 3.16: er is sprake van valgevaar zodra er meer dan 2,5 meter kan worden gevallen, en dan moeten er maatregelen worden genomen. Voor een gebouw van twee bouwlagen is dat al aan de orde.

RegelkaderWaar het over gaatWie het raakt
Arbeidsomstandighedenwet en ArbobesluitValgevaar vanaf 2,5 meter, de keuze van arbeidsmiddelen en de verplichte risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E)De werkgever, dus het schoonmaakbedrijf
Arbocatalogus schoonmaak- en glazenwassersbrancheWelke werkmethode bij welk gebouw is toegestaan, met grenzen aan hoogte, uren en oppervlakHet schoonmaakbedrijf, en daarmee indirect uw planning
Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl)Of onderhoud aan het gebouw veilig uitgevoerd kan worden en welke voorzieningen daarvoor nodig zijnDe gebouweigenaar en de opdrachtgever

Hoe wordt bepaald welke werkmethode is toegestaan?

De werkmethode wordt niet gekozen op gewoonte of prijs, maar via een vaste rangorde die de arbeidshygiënische strategie heet. Eerst wordt gekeken of het gevaar bij de bron kan worden weggenomen, daarna of collectieve maatregelen mogelijk zijn, daarna individuele maatregelen, en pas als laatste persoonlijke beschermingsmiddelen zoals een harnasgordel. Een gondel of een glazenwasbalkon gaat dus vóór een lijn met ankerpunten, en een ladder is bijna nooit de eerste keus.

Die rangorde is uitgewerkt in het Werkmethode-keuzemodel van de Arbocatalogus, met een stroomschema dat per gebouw naar de veiligst haalbare methode leidt. Het geldt als het minimale niveau waarop de Arbeidsinspectie handhaaft.

Vier werkmethoden gelden als arbeidsmiddel met beperking: de staande ladder, de wassteelmethode, de safesit met het elektrisch klim- en afdaalsysteem, en de eenpersoonsgondel. Valt de keuze toch op een van deze vier, dan moet met een project-RI&E worden aangetoond dat het in die situatie een passende oplossing is. Dat is een document dat u als opdrachtgever gewoon mag opvragen.

Wat mag een glazenwasser per werkmethode?

Per werkmethode gelden harde grenzen aan hoogte, werktijd of oppervlak. Die grenzen bepalen samen met de vorm van uw gevel hoeveel dagdelen het werk kost. Onderstaande tabel vat de belangrijkste samen, zoals vastgelegd in het Werkmethode-keuzemodel.

Bij de wassteelmethode speelt nog iets mee dat opdrachtgevers vaak verrast: de glazenwasser heeft ruimte nodig om achteruit te kunnen staan. Tot 3,5 meter werkhoogte is dat ongeveer 1,5 meter vrije ruimte naast de gevel, tussen 3,5 en 7 meter is dat 3,5 meter, en tussen 7 en 13,5 meter is dat 5 meter. Die strook moet vlak, stabiel en vrij van obstakels zijn. Een haag, een fietsenrek of een border van anderhalve meter breed kan er dus voor zorgen dat een methode die op papier werkt in de praktijk afvalt. Voor de binnenzijde gelden andere regels; dat werk valt doorgaans onder het gewone reinigen van kantoor en bedrijfsinterieur.

WerkmethodeBelangrijkste grensWaar u op moet letten
Staande ladderWerkhoogte bij voorkeur niet meer dan 7,5 meter en nooit meer dan 10 meterAlleen toegestaan met een project-RI&E die de keuze onderbouwt
Wassteelmethode (telescopisch systeem vanaf de grond)Werkhoogte tot 13,5 meter vanaf de werkvloerTussen 7 en 13,5 meter maximaal 2 uur per glazenwasser per dag, tussen 3,5 en 7 meter maximaal 4 uur; die uren mogen worden verdeeld, niet opgeteld
HoogwerkerGeen hoogtegrens, wel strenge eisen aan de omgevingDraagkracht van de ondergrond, opstelplaats en obstakels bepalen of het kan
Gevellift of gondelVanaf 40 meter hijshoogte is gevelgeleiding verplichtBoven die hoogte zijn elke 20 meter geleidingspunten nodig
EenpersoonsgondelBuiten alleen bruikbaar tot windkracht 4Alleen als een veiliger voorziening niet mogelijk is; bij nieuwbouw niet de aangewezen keuze
Van binnenuit wassenZijwaarts tot 0,75 meter reiken en tot 2,20 meter boven de vloerEen vensterbank van 0,25 meter verkleint dat bereik naar 0,50 meter zijwaarts en 1,95 meter omhoog

Welke verplichtingen liggen bij de gebouweigenaar?

Een deel van de regelgeving richt zich niet op het schoonmaakbedrijf maar op het gebouw, en daarmee op u. Zijn er gebouwgebonden veiligheidsvoorzieningen nodig om onderhoud veilig te kunnen uitvoeren, dan moeten die voorzieningen ook daadwerkelijk worden getroffen. Dat staat in artikel 4.241 van het Besluit bouwwerken leefomgeving, dat sinds 1 januari 2024 het Bouwbesluit 2012 vervangt. Onderhoud omvat daarbij nadrukkelijk ook glasbewassing.

De beoordeling loopt via de Checklist veilig onderhoud op en aan gebouwen. Bij nieuwbouw moet de aanvrager al bij de vergunningaanvraag aantonen dat onderhoud veilig kan, bijvoorbeeld door ruimte vrij te houden voor een hoogwerker. Bij bestaande gebouwen kunt u met het Werkmethode-keuzemodel toetsen of de aanwezige voorzieningen nog voldoen. Schoonmakend Nederland houdt daarover een helpdesk in stand.

Op dit punt is de regelgeving in beweging. In de uitwerking van de Beleidsagenda Bouwregelgeving is voorgesteld om woningen en woongebouwen tot en met 13,5 meter uit te zonderen van de plicht om die checklist aan te leveren. Schoonmakend Nederland heeft daar eind juni 2026 bezwaar tegen gemaakt, omdat de veiligheid van gebouwonderhoud niet van de hoogte van een gebouw zou moeten afhangen. Voor VvE’s en beheerders van kleinere complexen is dat een punt om te volgen.

“Wat opdrachtgevers vaak verrast, is dat de veiligheidsvoorzieningen aan het gebouw bij de eigenaar horen en niet bij de glazenwasser. De ankerpunten, de gondel, de ruimte om een hoogwerker neer te zetten. Wij vragen bij een opname standaard naar de keuringspapieren van die voorzieningen, en regelmatig weet niemand waar die liggen. Dan gaat het gesprek ineens niet meer over de prijs per beurt, maar over wat er eerst geregeld moet worden.”

Arnoud Suradi, Luna Schoonmaakservice

Wat betekent de regelgeving voor glasbewassing voor uw offerte?

De regelgeving bepaalt de werkmethode, de werkmethode bepaalt het aantal uren, en het aantal uren bepaalt de prijs. Het aantal ramen speelt daarbij een kleinere rol dan de meeste opdrachtgevers verwachten. Twee panden met exact hetzelfde glasoppervlak kunnen een factor twee in kosten verschillen, alleen omdat bij het ene pand een hoogwerker kan staan en bij het andere niet.

Een rekenvoorbeeld maakt dat concreet. Stel: een kantoorpand van vier bouwlagen van ongeveer 13 meter, met een geveltuin eromheen waardoor een hoogwerker niet dicht genoeg bij kan komen. De wassteelmethode blijft dan over, en boven 7 meter geldt daarvoor een limiet van 2 uur per glazenwasser per dag. Eén glazenwasser levert op de bovenste lagen dus maximaal twee productieve uren per dag, met twee mensen zijn dat er vier. Diezelfde gevel met een verharde opstelplaats voor een hoogwerker kent die limiet niet en is vaak in één dag klaar, ook al kost het materieel meer. Wat een uur schoonmaakwerk kost, leest u in ons artikel over wat schoonmaak per uur kost.

Een offerte die dit soort keuzes benoemt, is doorgaans betrouwbaarder dan een offerte met alleen een bedrag per beurt. In dat laatste geval is de kans groot dat de gevel nog niet echt is beoordeeld en dat de methode later alsnog verandert.

Voordat u kiest

  • Staat in de offerte welke werkmethode wordt gebruikt, en waarom die past bij uw gevel?
  • Zijn er gebouwgebonden voorzieningen zoals ankerpunten, een gondel of een glazenwasbalkon, en weet u waar de keuringspapieren daarvan liggen?
  • Is er rond de gevel voldoende vrije, vlakke ruimte, of staan er struiken, fietsenrekken of erfafscheidingen in de weg?
  • Vraagt de aanbieder naar de hoogte, de gevelvorm en de omgeving, of alleen naar het aantal ramen?
  • Wordt er gewerkt met ladder, wassteel, safesit of eenpersoonsgondel? Vraag dan naar de project-RI&E die de keuze onderbouwt.
  • Staat er in de offerte hoeveel dagdelen nodig zijn, zodat u weet wat een frequentieverhoging later zou kosten?

Veelgestelde vragen

Hoe hoog mag een glazenwasser werken?
Er bestaat geen wettelijk maximum voor de hoogte waarop ramen gereinigd mogen worden. De grens ligt bij de werkmethode. Vanaf een staande ladder is de werkhoogte bij voorkeur niet meer dan 7,5 meter en nooit meer dan 10 meter, en die keuze moet met een project-RI&E worden onderbouwd. Met de wassteelmethode reikt een glazenwasser tot 13,5 meter. Daarboven is een hoogwerker of een gondelinstallatie nodig. Voor hoogbouw betekent dit dat het gebouw zelf voorzieningen moet hebben, want zonder gondel is de bovenkant niet veilig bereikbaar.
Mag een glazenwasser vanaf een hoogwerker met een wassteel werken?
Nee. Mobiele arbeidsmiddelen zoals hoogwerkers, rolsteigers en andere werkplatforms gelden niet als een vlakke en stabiele ondergrond, en de wassteelmethode is daarvandaan niet toegestaan. Verlengd hulpgereedschap mag wel, tot maximaal 2 meter inclusief de lengte van de wisser, en daarmee mag maximaal 200 vierkante meter per object worden gewassen. Bij glasbewassing geldt verder als uitgangspunt dat de afstand tot de gevel maximaal 0,50 meter is.
Wie is verantwoordelijk voor de veiligheidsvoorzieningen aan het gebouw?
De gebouwgebonden voorzieningen horen bij het gebouw en daarmee bij de eigenaar, niet bij het schoonmaakbedrijf. Zijn zulke voorzieningen nodig om onderhoud veilig uit te voeren, dan moeten ze volgens artikel 4.241 van het Besluit bouwwerken leefomgeving daadwerkelijk aanwezig zijn. Het schoonmaakbedrijf is wel verantwoordelijk voor de veilige uitvoering van het werk en voor de eigen risico-inventarisatie. In de praktijk komen die twee verantwoordelijkheden bij elkaar op het moment dat de gevel wordt opgenomen.

Benieuwd welke methode bij uw pand past?

Wij nemen de gevel, de omgeving en de aanwezige voorzieningen ter plaatse op en zetten de mogelijke werkmethoden met de bijbehorende planning voor u op een rij. U weet dan vooraf welke keuzes de regelgeving voor uw pand overlaat, en wat die betekenen voor de frequentie en de kosten.

Bel ons op 070 364 01 34 of vraag vrijblijvend een offerte aan.

Foto van Arnoud Suradi

Arnoud Suradi

Mede-eigenaar Luna Schoonmaakservice

Zeker weten dat het schoon is?

Maak dan nu een kennismakingsgesprek en wij komen vrijblijvend langs.